Vrijstaande woning - 1950, Reuver

Vrijstaande woning - 1950, Reuver

Woning
Tuininrichting
Uitvoering
Zelfstandig
Bedrijf
Jaar toepassing:
2002 -2018
Kosten
€5.000
Aanraden:
Ja
Beschrijving
Een tuin voor: biodiversiteit, klimaatadaptatie en voedsel
Ervaringen
Tuininrichting wordt vrijwel nooit genoemd als het gaat om duurzaamheid van een woning terwijl een tuin -voor de meesten althans- een onlosmakelijk deel is van een woning. Het kan bijdragen een vergroting van je eigen leefcomfort en een goede leefomgeving voor dieren. Daarnaast helpen we door de wijze van inrichting een beetje bij aan de opgave om de bebouwde omgeving aan te passen aan het veranderende klimaat (klimaatadaptatie). ENERGIE; door bladverliezende bomen slim te plaatsen profiteer je van de winterzon en de vroege voorjaarszon die je huis opwarmt. In de zomer brengt het verkoeling. Voornamelijk dit laatste maakt uit. We hebben geen airco nodig. Een verticale tuin tegen een van de zuidgevels moet nog worden gerealiseerd om ook hier koeling en isolatie (in de winter) door te krijgen. Een groendak tot slot om de bijbouw zorgt ook voor verkoeling en isolatie en daarmee is ons huis fijn koel in de zomer (geen afstralende muren) EETBARE TUIN/VOEDSELBOS: iedere tuin, hoe klein ook, leent zich voor voedsel. De tuin van ons is wat groter en leent zich daardoor ook voor een voedselbosje. Toen we de woning kochten in 2002 was de tuin jaren niet meer onderhouden en dat was helemaal goed, omdat de bodem zich daardoor natuurlijk heeft kunnen vormen. Ik heb een plan gemaakt voor de tuin en op basis daarvan hebben we wel enkele bomen verwijderd en enkele nieuw geplant. Twijfel was er over een blauwspar, maar deze geeft met spinnetjes en andere insecten veel voedsel voor vogels als de winterkoning. De basis van de tuin wordt gevormd door grote heesters zoals meidoorn, hazelaar en krentenboom. In de tuin staan verder een grote notenboom, acacia, berk, twee kersenbomen, leiperen en leipruimen en een amberboom. Door de hoge heesters en de bomen zijn er sommige diepe schaduwplekken, halfschaduwplekken, maar er zijn ook zonnige plekken. Ideaal voor een opbouw van een voedselbosje. Hiermee ben ik meteen gestart in 2003. Dat het een voedselbosje is valt niet te zien. Immers, de eetbare planten zijn geen eenjarige maar gewone heesters, klimmers en vaste planten. De knollen, bladeren, bloemen en vruchten zijn eetbaar. Eigenlijk kan iedereen dit doen, of je nu een grote of kleine tuin hebt. Zet planten in je tuin die eetbaar en mooi zijn. Het beste van twee werelden. Als je niet zo veel plantenkennis hebt, kijk dan op de site: permacultuurnederland.org BIODIVERSITEIT: een tuin kan een oase zijn voor zo veel leven. Veel vogels, insecten en zoogdieren zijn afhankelijk van hoe wij onze tuin inrichten. In onze tuin heb ik bij het inzetten van heesters niet alleen op eetbaarheid voor ons gelet maar vooral ook op eetbaarheid voor dieren. Daarnaast zijn in de tuin nectar- en waardplanten te vinden en dicht struikgewas voor broedgelegenheid. We hebben een speciale neteldoek. Netels zijn de waardplanten voor vlinders. Ook is speciaal gelet op vroeg en laat bloeiende nectar- en stuifmeelplanten voor bijen. Laat en vroeg omdat bijen het juist dan moeilijk hebben met het vinden van voedsel en vitaminen. Een tip die ik iedereen kan geven en heel eenvoudig is: neem een klimop en snoei deze niet. De klimop wordt vanzelf dikker en biedt nestgelegenheid op termijn, biedt late bloei voor bijen en andere insecten, biedt bessen voor vogels (merels zijn er dol op) en spinnetjes en ander voedsel voor vogels. En laten we eerlijk zijn. Het is zo'n fijn gevoel als je tuin onderdak biedt aan zoveel leven. We worden dagelijks beloond met een concert van fluitende vogels. Pimpelmees, winterkoning, roodborstje, koolmees, tortelduiven, houtduiven, ekster, heggemus, huismus, groenling........enz ....ze hebben allemaal een plek in onze tuin. O ja, ik vergeet de kippen (-; KLIMAATADAPTATIE: onze parkachtige tuin heeft inmiddels veel kenmerken van een bos. De bodemopbouw is vrijwel bosachtig doordat altijd de bladeren blijven liggen. Ook dood hout (heel belangrijk) laat ik liggen. De toplaag is daardoor als een spons. Het houdt lang water vast en neemt bij buien weer veel water op en zorgt voor een geleidelijke infiltratie. Piekbuien (buien met veel wateroverlast) zorgen in onze tuin nooit tot een plasje water. Nooit. Veel water blijft in het bladerdek hangen en water dat op de grond valt wordt geabsorbeerd en verder geïnfiltreerd. Alles gaat vanzelf . In hete zomers is onze tuin een oase van koelte. Op enkele plekken is het tot 10 graden koeler. Met de klimaatverandering zou dit wel eens een echte meerwaarde kunnen zijn voor de woning als geheel. Voor ons nu is het heerlijk. Gelukkig helpen we hiermee ook de omgeving. Ook de buren profiteren een beetje van onze koelte. Verder is het regenwater afgekoppeld en dat wordt deels geïnfiltreerd, deels hergebruikt voor bewatering van de voortuin (achtertuin krijgt nooit water, immers: niet nodig) en deels voor de vogels als was- en drinkgelegenheid. De tuin bevat nog veel meer details en principes (zoals permacultuur) maar het voert wat ver om alles te benoemen. TOT SLOT: Als tuin- en landschapsarchitect en adviseur duurzaamheid heb ik bijna alle uitgangspunten die het containerbegrip "duurzaamheid" inhoudt kunnen samenbrengen in woning dus ook de tuin. Dat hoeft natuurlijk niet allemaal en soms kan het gewoonweg ook niet, maar meer aandacht aan de tuin geven als duurzaamheidsbron kan altijd. Sterker nog, ik ben ervan overtuigd -als je een keuze moet maken- dat je soms beter je zonnepanelen kunt weglaten en aandacht kunt besteden aan het duurzaam inrichten van je tuin; met oog voor gezonde voeding, klimaat en dieren.
Tip
TIPS -bezoek de websites die heel veel info bieden zoals permacultuurnederland.org -maak gebruik van subsidies zoals afkoppelsubsidies -maak gebruik van multipurpose planten: eetbaar, nestgelegenheid, mooi, etc -plaats bomen op een slimme manier, zodat ze schaduw bieden in de zomer op de gevels van de verblijfsruimte of slaapkamer -gebruik afgekoppeld water op een leuke manier: vogeldrinkgelegenheid, fontein, opvangreseravoir met handpomp..etc -bomen zijn ideale kapstokken voor eetbare (mooie) klimplanten -laat de afgevallen bladeren liggen. je bouwt een geweldige bodem op die voor alles goed is .........en HEEL BELANGRIJK.....minder onkruid genegeerd . haal wel de afgevallen bladeren van het gazon en gooi ze in de border onder de heesters en bomen of op de composthoop -
Ervaringen met de (ver)bouw
Een jaren 50 woning duurzaam maken is een meerjarig project, althans als je niet in een keer 80.000 euro wilt uitgeven. Zeker als je het echt duurzaam wilt aanpakken. Dan die term duurzaam. Heel vaak wordt een nul op de meter woning en als een E-auto voor de deur staat is het plaatje compleet voor velen, maar goed beschouwd is dat een beetje onzinnig. Het gaat om het complete plaatje. Toen we de woning kochten in 2002 hebben we de meeste bomen laten staan en heel bewust aan een tuin gebouwd die zo veel mogelijk ecosysteem diensten in zich draagt, dus: voedsel levert, hitte reguleert, water absorbeert en maximaal CO2 vastlegt. Het is daarnaast een thuis is voor vele vogels, vlinders, bijen en andere insecten. Dan de woning. Die is ruimte voor ruimte aangepakt, redenerend vanuit een totaalplan. Eerst alles isoleren en dan de weg inzetten naar all electric op basis van pv-panelen. Bij het levensloopbestendig maken zijn bestaande materialen zoveel mogelijk hergebruikt en zijn de nieuwe materialen zoveel mogelijk ook weer uit de hergebruikwereld afkomstig. Nieuwe materialen zijn zo duurzaam mogelijk ingekocht. Door al deze ingrepen is de carbon foot print laag gebleven. Een van de laatste ingrepen is het ingraven van een 3 m3 opslagvat voor de opvang van regenwater. Het regenwater wordt gebruikt voor de kruiden en andere planten, maar is vooral een feest voor de vogels door recirculatie via een waterloopje. Met de komst in 2011 van een elektrische auto is ook een laadpaal geïnstalleerd, maar door de verkoop van de E-auto en de aanschaf van een speed-pedelec is de carbon foot print weer verder verkleind. In afwachting van een e-car sharing project doen we het nu nog even met een kleine zuinige fossiele auto en de laadpaal wacht op toekomstig gebruik.
Plannen voor de toekomst
In de nabije toekomst gaat het laatste gas de woning uit en willen we een opslagbatterij plaatsen, eventueel i.c.m. met een E-auto kan dit er voor zorgen dat we altijd in onze eigen stroombehoefte kunnen voorzien. In een nog later stadium hopen we gebruik te kunnen maken van een smart-net. Voorbereidingen hiervoor gaan we treffen. Verder moet nog een dakdeel en een gedeelte bestrating worden afgekoppeld van het riool. Bovendien maken we nog een groendak, ook voor isolatie, koeling, waterbuffering en biodiversiteit. Een nu al hoge klimplant gaan we langs de gehele zuidwand leiden om te zorgen voor minder energieverlies in de winter en minder opwarming in de zomer. Op de planning staat verder dat we regenwater willen gaan koppelen aan de waterleiding, dus niet alleen een grijswatercircuit. Het vat van 3m3 zit al in de grond en functioneert.. Binnen enkele jaren ook onze laatste auto de deur uitgaan en haken we aan op een E-carsharing concept zodat we geen auto meer bezitten maar alleen gebruiken als we die nodig hebben.En helemaal tot slot dit. We aten al weinig vlees (om allerlei redenen) maar dat is nu nagenoeg nul. Het biologische eten dat we al tijden eten is zoveel lekkerder en met de prima vleesvervangers eten we super gezond, het geeft een goed gevoel om ook met deze bijdrage niet alleen iets te doen met onze zorg voor het dierenwelzijn maar ook hier weer de carbon footprint te verlegen en de aarde daarmee iets minder te belasten.
Adviezen
Focus op duurzaamheid breed en niet alleen op energie. Bereid je woning en tuin vooral voor op de hete zomers en piekbuien die gaan komen en zorg voor biodiversiteit in je tuin en op het dak als dat mogelijk is. Werk met de kracht van de natuur. Een klimplant tegen de muur zorgt ervoor dat je gevel beter is geïsoleerd en het wordt minder heet in de zomer in je woning. Een airco is niet meer nodig. Maar alles begint met een totaalplan voor je woning en tuin. Verduurzaam op basis daarvan successievelijk ruimte voor ruimte. Door het totaalplan bereid je de volgende fase ook al voor. Bovendien spreid je de kosten en zit je niet lange tijd in een grote bouwput. Last but not least. Ben echt duurzaam en hou jezelf niet voor de gek. Als je geld bespaart doordat je zonnepanelen hebt laten leggen en je gaat van het bespaarde geld lekker met het vliegtuin op vakantie, ben je slechter bezig dan als je de boel gelaten had zoals het was. Kortom, het begint met minder het slechte doen en meer het goede. We leven immers in een transitie naar een volledig circulaire / biobases economie. Tot die tijd kun je het verschil maken door slechte dingen te laten en juist voor gezonde en minder bestanden beslissingen te nemen. En o ja, gebruik zoveel mogelijk natuurlijke materialen. Ze hoeven niet veel duurder te zijn en bovendien zijn ze veel gezonder. PUR-schuim in je gevel is geen goed idee vanwege de gifstoffen die erin zitten. Kortom laat gezondheid en biodiversiteit rondvoorwaarden zijn voor je duurzame investeringen en beslissingen.

Stel een vraag aan de bewoner(s) van deze woning:

Dit formulier is alléén bedoeld voor vragen over maatregelen.
LET OP: Geen acquisitie. Mediaverzoeken, onderzoeksvragen, studententopdrachten en andere vragen via de organisatie! Uitleg >